ثبت شرکت در امارات/دوبی ۲۰۲۶ | شرایط، هزینهها و مراحل کامل + مشاوره رایگان
انواع ثبت شرکت در امارات
ثبت شرکت در سرزمین اصلی (Mainland): شرکتهای Mainland مستقیماً تحت نظارت اداره توسعه اقتصادی (DED) هر امارت به ثبت میرسند. این شرکتها میتوانند در سراسر خاک امارات متحده عربی به فعالیت بپردازند و با بازارهای محلی و دولتی قرارداد ببندند. پیشتر برای ثبت شرکت Mainland حضور یک شریک محلی اماراتی با مالکیت ۵۱٪ الزامی بود، اما از سال ۲۰۲۱ بسیاری از محدودیتها برداشته شده و در بسیاری از حوزههای تجاری امکان مالکیت ۱۰۰٪ برای خارجیها فراهم شده است. با این حال در برخی فعالیتهای حساس یا خاص ممکن است همچنان به یک شریک یا نماینده خدمات محلی نیاز باشد. شرکتهای سرزمین اصلی ملزم به داشتن دفتر فیزیکی حداقل ۱۰ تا ۲۰ مترمربعی هستند و دفتر مجازی در این حالت مجاز نیست.
ثبت شرکت در مناطق آزاد (Free Zones): مناطق آزاد محدودههای تجاری ویژهای در امارات هستند که برای جذب سرمایهگذاران خارجی طراحی شدهاند. در این مناطق، صاحبین کسبوکار میتوانند شرکت خود را با مالکیت ۱۰۰٪ خارجی ثبت کنند بدون نیاز به کفیل محلی. همچنین معافیتهای مالیاتی جذابی ارائه میشود؛ به عنوان مثال، شرکتهای ثبتشده در فریزونها معمولاً از مالیات بر درآمد شرکت و مالیات بر درآمد شخصی معاف هستند. مزیت بزرگ مناطق آزاد فراهم کردن زیرساختهای پیشرفته و فرآیندهای سریع صدور مجوز است که راهاندازی کسبوکار را تسهیل میکند. البته فعالیت این شرکتها عمدتاً محدود به همان منطقه آزاد یا صادرات است و حق فروش مستقیم در بازار سرزمین اصلی را ندارند مگر با همکاری یک نماینده یا توزیعکننده محلی. هر منطقه آزاد قوانین و رویههای خاص خود را دارد (برای نمونه DMCC در دبی، منطقه آزاد جبل علی (JAFZA)، راکز در راسالخیمه و غیره) و هزینهها و تسهیلات در آنها متفاوت است.
ثبت شرکت آفشور (Offshore): شرکتهای آفشور یا فراساحلی برای انجام کسبوکارهای برونمرزی و مدیریت داراییها تاسیس میشوند. این شرکتها در یکی از حوزههای قضایی امارات (مانند راسالخیمه (RAK ICC) یا جبل علی (JAFZA Offshore)) به ثبت میرسند اما اجازه فعالیت تجاری مستقیم در داخل خاک امارات را ندارند. شرکت آفشور معمولاً نیازی به حضور فیزیکی یا اجاره دفتر در امارات ندارد و در نتیجه مشمول مقررات مالیاتی امارات نمیشود (مالیات بر درآمد شرکتهای آفشور صفر است). مالکیت این شرکتها کاملاً خارجی است و معمولاً برای مقاصدی چون نگهداری داراییها، مالکیت سهام شرکتهای دیگر، یا معاملات بینالمللی مورد استفاده قرار میگیرند. نکته مهم این است که به شرکتهای آفشور ویزای اقامت تعلق نمیگیرد و نمیتوانند نیروی کار مقیم امارات داشته باشند. به علاوه، یک شرکت Offshore میتواند سهامدار شرکتهای ثبتشده در Mainland یا Free Zone باشد و از این طریق به صورت غیرمستقیم در بازار امارات فعالیت کند.
تفاوتها، مزایا و معایب انواع شرکتها
در انتخاب نوع ساختار شرکتی در امارات، آگاهی از تفاوتها، نقاط قوت و ضعف هر گزینه بسیار مهم است. در ادامه مزایا و معایب ثبت شرکت در سرزمین اصلی، مناطق آزاد و آفشور به تفکیک بررسی شده است:
سرزمین اصلی – مزایا و معایب
مزایا: دسترسی کامل به بازار داخلی امارات و امکان انجام تجارت در هر نقطه از کشور (حتی در مناطق آزاد) از مهمترین مزایای شرکتهای Mainland است. این شرکتها میتوانند در مناقصات دولتی و پروژههای محلی شرکت کنند و محدودیتی از نظر حوزه جغرافیایی فعالیت ندارند. همچنین با اصلاحات قانونی اخیر، بسیاری از کسبوکارهای سرزمین اصلی بدون نیاز به شریک اماراتی قابل ثبت هستند که کنترل کامل مالکیت را به سرمایهگذار خارجی میدهد. نبود سقف ثابت برای تعداد ویزا نیز مزیت دیگری است؛ شرکتهای Mainland بر اساس اندازه دفتر و نیاز کسبوکار میتوانند سهمیه نامحدود ویزا دریافت کنند (به ازای هر ~۹ متر مربع فضای اداری یک ویزا).
معایب: شرکتهای Mainland مشمول قوانین و مقررات محلی بیشتری هستند. الزام به فضای اداری واقعی و هزینههای اجاره دفتر میتواند هزینه شروع را بالا ببرد. همچنین برخلاف برخی فریزونها، فرآیند اداری ممکن است کمی پیچیدهتر و زمانبرتر باشد چون باید از دپارتمانهای دولتی مختلف تأییدیه گرفت. تا قبل از تغییر قانون مالکیت، نیاز به شریک محلی (کفیل) یک چالش بزرگ بود؛ هرچند اکنون در بسیاری موارد مرتفع شده است، اما برای برخی فعالیتهای خاص هنوز ممکن است نیاز به شراکت یا نماینده خدمات محلی باشد. از نظر مالیاتی نیز با معرفی مالیات فدرال جدید، شرکتهای سرزمین اصلی که سود خالص بالای ۳۷۵٬۰۰۰ درهم دارند مشمول ۹٪ مالیات شرکت خواهند بود. بعلاوه، ثبت شرکت Mainland میتواند شامل هزینه سالیانهای برای اسپانسر محلی (در صورت وجود) باشد که به صورت حقالزحمه ثابت پرداخت میشود.
مناطق آزاد – مزایا و معایب
مزایا: مهمترین مزیت فریزونها مالکیت ۱۰۰٪ خارجی و نبود نیاز به شریک اماراتی است. سرمایهگذاران میتوانند کنترل کامل شرکت خود را داشته باشند و سود را به طور کامل به خارج منتقل کنند. بسیاری از مناطق آزاد تضمینهای درازمدت معافیت مالیاتی ارائه میدهند؛ برای نمونه در بسیاری از فریزونها تا ۵۰ سال معافیت از مالیات بر درآمد شرکتها و سود تضمین شده است. علاوه بر این، تشریفات اداری در فریزونها سادهتر و سریعتر است – اغلب یک «پنجره واحد» برای همه مراحل ثبت وجود دارد که زمان راهاندازی را کوتاه میکند. امکان استفاده از دفترهای انعطافپذیر یا مجازی با هزینه کمتر نیز مزیت دیگری است که برای استارتاپها جذاب است. به طور کلی، مناطق آزاد با زیرساختهای مدرن (اینترنت، انبارها، خدمات گمرکی سریع) محیطی ایدهآل برای کسبوکارهای صادراتمحور و بینالمللی فراهم میکنند.
معایب: بزرگترین محدودیت شرکتهای فریزون آن است که نمیتوانند به صورت مستقیم در بازار سرزمین اصلی فعالیت یا کالا/خدمت بفروشند. در صورت تمایل به ارائه خدمات یا فروش کالا در داخل شهرهای امارات، باید از طریق یک توزیعکننده یا نماینده تجاری محلی اقدام شود که این امر مستلزم صرف هزینه (مثلاً پرداخت عوارض گمرکی یا کمیسیون) است. همچنین هر منطقه آزاد فقط مجوز فعالیتهای تعریفشده خود را صادر میکند؛ بنابراین انتخاب فریزون باید متناسب با حوزه کاری باشد (برای مثال یک شرکت رسانهای ممکن است لازم باشد در فریزون رسانهای مثل twofour54 ابوظبی ثبت شود). از نظر ویزا، سقف تعداد ویزاهای قابل اخذ در فریزونها محدودتر از Mainland است و معمولاً به اندازه فضای اداری اجارهشده (مثلاً ۳ تا ۶ ویزا برای یک دفتر کوچک یا میز کار اشتراکی) وابسته است. هرچند فریزونها عموماً معاف از مالیات هستند، اما در صورت انجام تجارت با بازار محلی ممکن است قوانین مالیاتی امارات شامل حالشان شود (شرکتهای فریزون برای حفظ معافیت مالیاتی باید صرفاً در خارج از امارات یا داخل خود فریزون فعالیت کنند). برخی مناطق آزاد ممکن است نیاز به ارائه گزارش حسابرسی سالانه داشته باشند که هزینه حسابداری ایجاد میکند. به علاوه، افتتاح حساب بانکی برای شرکتهای بعضی فریزونهای کمترشناختهشده میتواند دشوارتر باشد؛ بانکها معمولاً به اعتبار و سابقه منطقه آزاد توجه میکنند.
شرکتهای آفشور – مزایا و معایب
مزایا: هزینه تأسیس و نگهداری شرکتهای آفشور در مقایسه با دو نوع دیگر کمتر است. نیازی به اجاره دفتر یا استخدام پرسنل در امارات ندارند و از تشریفات اداری سادهتری برخوردارند. این شرکتها برای مدیریت داراییهای بینالمللی و فعالیتهای برونمرزی ایدهآل بوده و محرمانگی بالایی را ارائه میکنند. مالکیت ۱۰۰٪ خارجی، عدم شمول مالیات بر درآمد شرکت در امارات و نبود الزام به ارائه گزارشهای مالی دورهای از مزایای عمده شرکتهای فراساحلی است. همچنین فرایند ثبت میتواند نسبتاً سریع انجام شود و امکان سهامدار شدن در شرکتهای داخلی امارات را نیز دارند (برای سرمایهگذاری غیرمستقیم در داخل کشور).
معایب: شرکت آفشور واجد شرایط دریافت ویزای اقامت برای سهامداران یا مدیران خود نیست. در واقع شما صرفاً یک شخصیت حقوقی ثبتشده دارید بدون اینکه امکان استقرار فیزیکی در امارات یا اخذ اقامت از طریق آن را داشته باشید. این شرکتها اجازه تجارت مستقیم در داخل امارات را ندارند و عقد قراردادهای محلی به نام آنها ممکن نیست مگر از طریق ثبت شعبه یا زیرمجموعه در سرزمین اصلی یا مناطق آزاد. از نظر بانکی، افتتاح حساب برای شرکتهای آفشور ممکن است چالشبرانگیز باشد؛ بسیاری از بانکهای محلی تمایل دارند شرکت در یک منطقه آزاد یا Mainland ثبت شده باشد و به شرکتهای صرفاً کاغذی سختتر حساب میدهند. همچنین طبق مقررات جدید، شرکتهای آفشور برای برخورداری از نرخ مالیات ۰٪ باید صرفاً فعالیت خارج از امارات داشته باشند و در صورت کسب درآمد مشمول مالیات در داخل کشور، ممکن است تابع مالیات شناخته شوند. به طور خلاصه، شرکتهای فراساحلی کارآمدی بالایی برای اهداف بینالمللی دارند اما برای حضور فعال در بازار امارات گزینه مناسبی محسوب نمیشوند.
هزینههای تقریبی ثبت شرکت در امارات
هزینه راهاندازی شرکت در امارات بسته به نوع شرکت (Mainland, Free Zone, Offshore)، محل ثبت (امارتی که در آن ثبت میشود) و گستره فعالیت میتواند متفاوت باشد. در این بخش به هزینههای حدودی در هر حالت اشاره میکنیم (ارز تمامی مبالغ درهم امارات – AED است):
-
سرزمین اصلی (Mainland): هزینههای دولتی اولیه برای ثبت شرکتهای Mainland (مانند صدور مجوز تجاری، تایید نام و دریافت کارت بازرگانی) معمولاً در حدود
۵۰۰۰تا۱۰٬۰۰۰درهم است. علاوه بر آن، حق لیسانس سالانه باید پرداخت شود که بسته به نوع فعالیت میتواند از حدود۷٬۰۰۰تا۱۵٬۰۰۰درهم متغیر باشد. هزینه اجاره دفتر کار از موارد پراهمیت در سرزمین اصلی است – حداقل هزینه سالانه اجاره یک دفتر کوچک در دبی یا ابوظبی حدود۱۵٬۰۰۰درهم به بالاست (در امارتهای کوچکتر ممکن است کمی کمتر باشد). اگر فضای بزرگتر یا موقعیتهای تجاری مرکزیتر نیاز داشته باشید، این مبلغ افزایش چشمگیری خواهد داشت. به عنوان نمونه، اجاره سالانه دفاتر اداری در دبی میتواند بسته به متراژ از حدود۳۰٬۰۰۰تا حتی بیش از۱۰۰٬۰۰۰درهم متغیر باشد. همچنین در صورت استفاده از خدمات کفیل nominee در Mainland (برای فعالیتهایی که هنوز نیاز به اسپانسر دارند)، باید سالانه مبلغی را به عنوان حقالزحمه شریک محلی بپردازید که رقم آن توافقی و بسته به اعتبار فرد/شرکت اماراتی متغیر است. مجموع هزینه راهاندازی یک شرکت LLC ساده در سرزمین اصلی (با یک یا دو ویزا) در دبی معمولاً در حدود۲۰٬۰۰۰تا۳۰٬۰۰۰درهم برآورد میشود، در حالی که در امارتهای ارزانتر (مثل راسالخیمه یا عجمان) ممکن است اندکی کمتر باشد. البته اگر مجوزهای خاص (مثلاً مجوز صنعتی یا ساختوساز) یا فعالیتهای دارای ریسک بیشتر مدنظر باشد، این ارقام افزایش مییابد. -
مناطق آزاد (Free Zones): هزینه ثبت شرکت در فریزونها طیف گستردهای دارد. برخی از مناطق آزاد جدیدتر یا کمهزینه پکیجهای بسیار اقتصادی ارائه میدهند – مثلاً در فجیره یا امالقوین میتوان با حدود
۱۰٬۰۰۰تا۱۵٬۰۰۰درهم یک شرکت خدماتی با یک میز کار (flexi-desk) و یک ویزای سرمایهگذاری ثبت کرد. در مقابل، مناطق آزاد پرتقاضاتر در دبی یا ابوظبی هزینههای بالاتری دارند؛ برای مثال هزینه ثبت شرکت در منطقه آزاد DMCC دبی (مرکز کالاهای چندگانه) با اجاره دفتر و چند ویزا ممکن است به حدود۳۰٬۰۰۰تا۵۰٬۰۰۰درهم برسد. به طور کلی، حق ثبت اولیه شرکت در فریزون معمولاً بین۳٬۰۰۰تا۱۰٬۰۰۰درهم است، و هزینه مجوز سالانه بسته به نوع فعالیت و فریزون حدود۵٬۰۰۰تا۱۵٬۰۰۰درهم خواهد بود. برخی فریزونها برای کاهش هزینه، امکان اجاره دفتر مجازی یا میز اشتراکی را فراهم میکنند که هزینه آن از سالانه۵٬۰۰۰درهم به بالا شروع میشود. اگر به فضای اداری بزرگتر یا انبار نیاز باشد، باید هزینه اجاره را نیز در نظر گرفت (مثلاً انبار در منطقه آزاد جبل علی هزینهای جداگانه بر اساس متراژ دارد). هزینه هر ویزای اقامت (شامل صدور و آزمایشهای پزشکی و صدور ID) در مناطق آزاد معمولاً حدود۳٬۰۰۰تا۵٬۰۰۰درهم برای هر نفر است. در یک جمعبندی کلی، پکیجهای متداول فریزونها برای شرکتهای کوچک همراه با ۱ یا ۲ ویزا اغلب بین۱۵٬۰۰۰تا۲۵٬۰۰۰درهم تمام میشود. برای نمونه، در منطقه آزاد شارجه (شمس) یا راسالخیمه (RAKEZ) میتوان با حدود۲۰٬۰۰۰درهم یک شرکت با چند فعالیت و دو سه ویزا راهاندازی کرد. لازم به ذکر است هزینه تمدید سالانه مجوز در مناطق آزاد نیز باید پرداخت شود که معمولاً مشابه هزینه سال اول (منهای برخی هزینههای ثبت اولیه) است. -
شرکتهای آفشور (Offshore): ثبت شرکت فراساحلی نسبت به دو حالت دیگر به مراتب کمهزینهتر است. در امارات دو حوزه اصلی ثبت آفشور RAK ICC (راسالخیمه) و JAFZA Offshore (دبی) هستند. هزینه دولتی ثبت شرکت در RAK ICC حدود ۸۰۰ دلار آمریکا (معادل ~۳٬۰۰۰ درهم) و هزینه سالانه تمدید حدود ۸۸۵ دلار (معادل ~۳٬۲۵۰ درهم) اعلام شده است. البته علاوه بر مبالغ دولتی، حقالزحمه نماینده ثبت نیز وجود دارد، چرا که ثبت شرکت آفشور تنها از طریق کارگزاران مجاز امکانپذیر است. معمولا شرکتهای ارائهدهنده خدمات ثبت آفشور، پکیج کامل ثبت به همراه آدرس ثبت قانونی و گواهیها را با قیمت تقریبی
۵٬۰۰۰تا۸٬۰۰۰درهم ارائه میدهند. بنابراین مجموع هزینه ثبت اولیه یک شرکت آفشور میتواند چیزی در حدود۸٬۰۰۰تا۱۲٬۰۰۰درهم باشد. از آنجا که نیازی به اجاره دفتر فیزیکی، استخدام پرسنل یا پرداخت هزینه ویزا در این نوع شرکت وجود ندارد، هزینههای سالانه محدود به تمدید مجوز (چند هزار درهم) و هزینه نماینده خواهد بود. به عنوان مثال، RAK ICC یکی از ارزانترین گزینههاست که طبق گزارشها هزینه راهاندازی آن از حدود۵٬۰۰۰درهم شروع میشود. لازم به تاکید است که شرکت آفشور اگرچه ارزانترین ساختار است، اما کارکرد آن متفاوت بوده و صرفاً برای مقاصد بینالمللی مناسب است، نه تجارت در امارات.
جدول خلاصه هزینههای اصلی (حدودی):
| نوع هزینه | Mainland | Free Zone | Offshore |
|---|---|---|---|
| ثبت اولیه/نام شرکت | ~۳۰۰۰–۱۰٬۰۰۰ درهم | ~۳۰۰۰–۱۰٬۰۰۰ درهم | ~۲۰۰۰–۵۰۰۰ درهم (معادل) |
| مجوز سالانه | ~۵٬۰۰۰–۲۰٬۰۰۰ درهم (بسته به امارت و فعالیت) | ~۵٬۰۰۰–۱۵٬۰۰۰ درهم | ~۳٬۰۰۰ درهم (تمدید سالانه) |
| اجاره فضا | اجباری؛ از ~۱۵٬۰۰۰ درهم (سالیانه) به بالا (دفتر فیزیکی) | اختیاری؛ دفتر مجازی از ~۵٬۰۰۰ درهم، دفتر تجهیزشده از ~۱۵٬۰۰۰ درهم | نیاز ندارد |
| هر ویزای اقامت | ~۳٬۰۰۰–۷٬۰۰۰ درهم (برای هر نفر) | ~۳٬۰۰۰–۵٬۰۰۰ درهم (برای هر نفر) | امکانپذیر نیست |
| جمع تقریبی سال اول | ~۲۰٬۰۰۰–۳۰٬۰۰۰ درهم (شرکت کوچک) | ~۱۵٬۰۰۰–۲۵٬۰۰۰ درهم (شرکت کوچک) | ~۸٬۰۰۰–۱۲٬۰۰۰ درهم |
توجه: ارقام بالا به صورت تقریبی ارائه شدهاند و ممکن است بر اساس تغییرات سالانه قوانین و تعرفهها یا شرایط خاص متغیر باشند. همواره توصیه میشود برای اطلاع از هزینههای دقیق، به منابع رسمی هر منطقه آزاد یا اداره توسعه اقتصادی مربوطه مراجعه کنید. همچنین هزینههای فوق شامل سرمایه اولیه شرکت نمیشود – در بسیاری از موارد حداقل سرمایه اسمی ۱۰٬۰۰۰ درهم یا بیشتر نیاز است، اما عموماً نیازی به واریز سرمایۀ نقدی در حساب شرکت نیست (در Mainland معمولاً حداقل سرمایه ۳۰۰,۰۰۰ درهم ذکر میشود ولی اجباری به بلوکه کردن آن وجود ندارد).
مراحل ثبت شرکت به تفکیک نوع ساختار
ثبت شرکت در امارات مستلزم طی کردن مراحل قانونی و اجرایی مشخصی است که بسته به Mainland بودن، Free Zone بودن یا Offshore بودن شرکت کمی تفاوت دارد. در ادامه، مراحل کلی ثبت شرکت در هر یک از این سه حالت شرح داده شده است:
مراحل ثبت شرکت در سرزمین اصلی (Mainland)
-
انتخاب نوع فعالیت اقتصادی: در اولین گام باید حوزه دقیق فعالیت شرکت مشخص شود (مثلاً تجاری، خدماتی، صنعتی و غیره). ادارههای اقتصادی امارات لیستی شامل بیش از ۲۰۰۰ فعالیت مجاز منتشر کردهاند که متقاضی باید از میان آنها انتخاب کند. نوع فعالیت تعیینکننده مجوزهای لازم و وزارتخانههای ذیربط برای اخذ تأییدیههای بعدی است.
-
تعیین ساختار حقوقی و شریکها: ساختار متداول در Mainland شرکت با مسئولیت محدود (LLC) است که حداقل به دو سهامدار نیاز دارد. در این مرحله مشخص کنید چه کسانی سهامداران شرکت خواهند بود و سهم هر کدام چه میزان است. در صورت الزام قانونی به شریک محلی (برای فعالیتهای ممنوعه برای مالکیت کامل خارجی)، یک فرد یا شرکت اماراتی باید به عنوان شریک ۵۱٪ در ساختار آورده شود. در غیر این صورت، میتوانید ۱۰۰٪ سهام را به نام خود یا شرکای خارجی ثبت کنید. (برای فعالیتهای حرفهای امکان ثبت به صورت مالکیت انفرادی نیز وجود دارد که یک نماینده خدمات محلی به جای شریک سهامدار معرفی میشود.)
-
انتخاب نام شرکت: نام تجاری شرکت را مطابق دستورالعملهای DED انتخاب و رزرو کنید. نام پیشنهادی نباید تکراری یا مغایر با موازین اخلاقی و مذهبی باشد. معمولاً چند نام اولویتدار پیشنهاد میشود تا در صورت رد شدن یکی، دیگری بررسی شود. پرداخت هزینه رزرو نام (حدود
۷۵۰تا۲۰۰۰درهم بسته به نوع نام و خارجی بودن متقاضی) در این مرحله انجام میشود. -
درخواست اولیه به اداره اقتصادی: با تکمیل فرمهای موردنیاز DED، درخواست تأسیس شرکت را همراه مدارک شناسایی سهامداران و طرح کسبوکار (در صورت نیاز) تسلیم کنید. مدارک لازم شامل کپی پاسپورت تمامی شرکا و مدیرعامل، ترجمه رسمی آنها (در صورت غیرعربی بودن)، گواهی عدم سوءپیشینه برای برخی مشاغل حساس، و نشانی و مشخصات تماس است. اگر سهامداری قبلاً در امارات شرکت داشته، ممکن است نیاز به ارائه گواهی عدم بدهی یا نامه عدم ممانعت (NOC) از کارفرمای قبلی باشد. DED پس از بررسی اولیه، موافقت اولیه (Initial Approval) را صادر میکند که به منزله تأیید ادامه روند ثبت است.
-
اجاره محل و تهیه قراردادهای لازم: یکی از الزامات Mainland ارائۀ آدرس تجاری معتبر است؛ بنابراین باید یک فضای اداری یا فروشگاهی را اجاره کنید و اجارهنامه رسمی (Ejari در دبی) دریافت نمایید. حداقل فضای موردنیاز ۱۰–۲۰ متر مربع است. پس از قطعی شدن محل، سند اجارهنامه به همراه کد Ejari به اداره اقتصادی ارائه میشود. همزمان، اساسنامه شرکت (Memorandum of Association – MoA) را تهیه و امضا کنید. در MoA جزئیات شرکت، میزان سهم هر شریک (در صورت وجود شریک محلی، ذکر سهم ۵۱٪ وی) و حدود اختیارات مدیران آمده است. برای تنظیم MoA معمولاً از خدمات دفاتر تایپ یا مشاوران حقوقی استفاده میشود. اگر شریک اماراتی صوری (Nominee) باشد، در همین مرحله قرارداد داخلی موسوم به قرارداد کفالت یا وکالتنامه غیر قابل برگشت بین شما و شریک برای تضمین حقوق شما تنظیم خواهد شد. همچنین در صورت نیاز، توافقنامه خدمات محلی (LSA) با نماینده اماراتی امضا میشود.
-
پرداخت هزینهها و اخذ مجوز نهایی: پس از تکمیل مدارک، صدور مجوز تجاری (Trade License) مستلزم پرداخت کلیه هزینههای دولتی است؛ از جمله هزینه صدور پروانه، عضویت اتاق بازرگانی، هزینه درج نام در روزنامه رسمی و غیره. با انجام پرداختها، مجوز شرکت صادر میگردد و شرکت شما رسماً در امارات به ثبت میرسد. این مجوز معمولاً یکساله اعتبار دارد و هر سال باید تمدید شود.
-
اخذ سایر مدارک ثبتی و شروع فعالیت: پس از دریافت پروانه کسب، باید برای شرکت خود کارت تأسیس (Establishment Card) از اداره مهاجرت بگیرید که مجوز شرکت برای صدور ویزا است. همچنین ثبتنام مالیاتی (دریافت شماره مالیاتی) در صورت مشمول بودن، و گشودن حساب بانکی شرکتی از اقدامات بعدی است. از این مرحله به بعد میتوانید نسبت به درخواست ویزای اقامت برای خود (به عنوان سرمایهگذار یا مدیر) و کارکنان اقدام کنید.
مدت زمان: ثبت شرکت Mainland در حالت معمول بین ۱ تا ۳ هفته زمان میبرد. البته مدت مذکور با فرض آماده بودن مدارک و طی شدن روان مراحل است؛ در صورت نیاز به مجوزهای خاص از وزارتخانهها (مثلاً وزارت بهداشت برای فعالیتهای پزشکی)، یا تاخیر در تامین محل دفتر، این زمان بیشتر خواهد شد.
مراحل ثبت شرکت در مناطق آزاد (Free Zone)
-
انتخاب منطقه آزاد مناسب و نوع مجوز: ابتدا بررسی کنید کدام منطقه آزاد با حوزه فعالیت مدنظر شما سازگاری دارد. هر فریزون دسته مشخصی از فعالیتها را پوشش میدهد (تجاری، خدماتی، صنعتی، فناوری اطلاعات، رسانهای و غیره). پس از انتخاب منطقه، نوع شرکت (مثلاً شرکت جدید یا تاسیس شعبه از شرکت موجود) و نوع مجوز موردنیاز (تجاری، مشاورهای، صنعتی و…) را تعیین نمایید.
-
انتخاب نام شرکت: مشابه Mainland، باید نام منحصربهفردی انتخاب و به تأیید مقامات منطقه آزاد رسانده شود. بسیاری از مناطق آزاد امکان ثبت آنلاین نام شرکت را دارند و قوانین نامگذاری آنها عموماً مطابق استانداردهای کلی امارات است (عدم استفاده از کلمات مغایر فرهنگ و …). پس از تأیید نام، آن نام برای شما رزرو میشود.
-
ارائه مدارک و تکمیل فرمها: فرم ثبت شرکت و پرسشنامههای مربوطه را از وبسایت یا دفاتر منطقه آزاد دریافت و تکمیل کنید. مدارک شناسایی سهامداران و مدیران (کپی پاسپورت، عکس پرسنلی، ویزای فعلی امارات اگر متقاضی مقیم باشد) را فراهم نمایید. برخی مناطق آزاد برای بررسی صلاحیت ممکن است طرح کسبوکار، گواهی عدم سوءپیشینه یا صورتحساب بانکی سهامداران را نیز درخواست کنند. تمامی مدارک را به همراه فرمها به واحد ثبت شرکتهای فریزون تحویل دهید (این کار در بسیاری موارد به صورت آنلاین یا از طریق ایمیل نیز قابل انجام است).
-
دریافت موافقت اولیه از فریزون: بخش ثبت شرکتهای منطقه آزاد پس از بررسی مدارک، موافقت اولیه را صادر میکند و معمولاً یک پیشفاکتور هزینهها برای شما ارسال میشود. در این مرحله ممکن است نیاز باشد یک واریزی حداقلی سرمایه به حساب منطقه آزاد انجام شود (برخی فریزونها مثلاً ۱۰۰۰ درهم سرمایه اسمی را درخواست میکنند) یا تعهدنامهای امضا کنید که سرمایه لازم را تامین خواهید کرد.
-
پرداخت هزینههای ثبت و اجاره فضا: بر اساس پیشفاکتور، هزینههای مربوط به ثبت شرکت، صدور مجوز یکساله، هزینه کارتهای شناسایی و نیز اجاره فضای اداری (در صورت نیاز) را پرداخت کنید. بسیاری از فریزونها پکیجهای ترکیبی ارائه میدهند که شامل حق ثبت، اجاره یک میز کار اشتراکی به مدت یکسال و مثلاً ۱ یا ۲ ویزا است. پرداخت را میتوان با حواله بانکی یا کارت اعتباری انجام داد. پس از پرداخت، فرآیند صدور مجوز نهایی آغاز میشود.
-
امضای اسناد قانونی و صدور مجوز: برخی مناطق آزاد ممکن است پیش از صدور نهایی، از سهامداران بخواهند اساسنامه و شرکتنامه را امضا کنند. این کار یا با حضور در خود منطقه آزاد یا از طریق ارسال مدارک توسط نماینده امکانپذیر است (برخی فریزونها امضای الکترونیک را هم میپذیرند). پس از امضای اسناد و تایید نهایی، مجوز شرکت در منطقه آزاد صادر خواهد شد. همراه مجوز، مدارکی چون گواهی ثبت (Certificate of Incorporation) و اساسنامه مهرشده شرکت به شما تحویل میشود. از این لحظه شرکت شما رسمیت داشته و میتوانید فعالیت را آغاز کنید.
-
اقدامات پس از ثبت: اکنون لازم است کارت تاسیس شرکت از اداره مهاجرت مربوطه دریافت شود تا اجازه صدور ویزا داشته باشید. همچنین میتوانید برای مهر شرکت و افتتاح حساب بانکی اقدام نمایید. افتتاح حساب بانکی شرکتی ممکن است در خود فریزون (در صورت وجود شعب بانکها) یا در سایر بانکهای امارات انجام شود که مستلزم ارائه مدارک ثبت شرکت و برخی اطلاعات مالی خواهد بود. در نهایت، میتوانید ویزای اقامت در چارچوب سهمیه مجاز آن منطقه آزاد را برای سهامداران و پرسنل درخواست کنید. روند اخذ ویزا شامل مراحل انگشتنگاری، تست پزشکی و صدور کارت هویت امارات میشود.
مدت زمان: ثبت شرکت در بسیاری از مناطق آزاد بسیار سریع است؛ در مواردی ۳ تا ۵ روز کاری نیز گزارش شده است. به طور معمول، فرآیند ثبت از زمان تکمیل مدارک و پرداخت هزینهها تا صدور مجوز حدود ۱ تا ۲ هفته طول میکشد. البته این زمان بسته به شلوغی فریزون و نوع مجوز میتواند متفاوت باشد. مثلاً مناطق آزادی که بررسی امنیتی دقیقتری دارند (مانند DIFC یا ADGM برای امور مالی) ممکن است چند هفته بیشتر زمان ببرند. توصیه میشود همیشه از برنامه زمانی اعلامشده توسط خود منطقه آزاد پیروی کنید.
مراحل ثبت شرکت آفشور (Offshore)
-
انتخاب حوزه قضایی و نماینده ثبت: برای ثبت شرکت آفشور در امارات، ابتدا باید تصمیم بگیرید که در کدام حوزه (راسالخیمه یا جبل علی یا سایر) شرکت خود را ثبت کنید. سپس یک نماینده ثبت معتبر (Registered Agent) را که مجوز ارائه خدمات ثبت آفشور در آن حوزه را دارد، انتخاب نمایید. ثبت آفشور فقط از طریق این نمایندگان امکانپذیر است؛ آنها امور اداری را از جانب شما انجام میدهند و شرکت شما را در رجیستری مربوطه به ثبت میرسانند.
-
مشاوره و تکمیل فرمهای درخواست: نماینده منتخب به شما فرمهای مربوطه (فرم درخواست تأسیس شرکت، پرسشنامه KYC برای هر سهامدار و مدیر، نمونه امضا و …) را ارائه میکند. در جلسه مشاوره نوع فعالیت شرکت، نام پیشنهادی (اغلب باید دو کلمهای و لاتین باشد)، ساختار سهامداران و میزان سرمایه اظهارشده (مثلاً
۱۰٬۰۰۰دلار سرمایه اسمی) مشخص میشود. سپس فرمهای لازم را تکمیل و امضا میکنید. -
تهیه مدارک شناسایی و اعتبارسنجی: مشابه سایر ساختارها، برای هر سهامدار و مدیر شرکت آفشور مدارکی لازم است: کپی پاسپورت معتبر، یک مدرک تایید نشانی محل سکونت (مثل قبوض خدماتی اخیر یا گواهی اقامت)، نامه مرجع بانکی یا گواهی تمکن مالی (در بسیاری موارد)، رزومه یا توضیح سوابق کاری افراد و در صورت سهامدار بودن یک شرکت دیگر، مدارک ثبتی شرکت مادر (اساسنامه و گواهی ثبت) که باید به تایید کنسولی امارات برسد. این مدارک جهت رعایت مقررات مبارزه با پولشویی و احراز هویت متقاضیان گردآوری میشود.
-
بررسی و تایید مقدماتی توسط رجیستری: نماینده شما پس از دریافت مدارک کامل، آنها را به واحد ثبت شرکتهای آفشور مربوطه ارسال میکند. کارشناسان رجیستری بررسی میکنند که نام پیشنهادی منحصربهفرد باشد، مدارک کامل بوده و فعالیت شرکت مشروع باشد. در صورت وجود هر نقص یا ابهام، از طریق نماینده به شما اطلاع داده و اصلاح میشود. پس از تایید اولیه، رجیستری موافقت خود را با تأسیس شرکت اعلام میکند.
-
صدور اسناد ثبت و پرداخت هزینهها: در این مرحله اسناد نهایی شرکت شامل اساسنامه و مقررات شرکت (Memorandum & Articles) تهیه میشود. سهامداران یا وکلای آنها این اسناد را امضا میکنند (معمولاً نماینده این امر را تسهیل میکند و برخی حوزهها امضای الکترونیکی را هم میپذیرند). سپس هزینههای ثبت و صدور گواهیها طبق تعرفه (شامل هزینه دولتی و حقالزحمه نماینده) پرداخت میشود. پس از انجام این امور، گواهی ثبت شرکت آفشور (Certificate of Incorporation) به همراه اساسنامه مهر شده و سایر اسناد رسمی توسط رجیستری صادر میشود.
-
تحویل مدارک و شروع فعالیت: نماینده ثبت، مدارک شرکت تازهتأسیس را به شما تحویل خواهد داد. این مدارک عبارتند از: گواهی ثبت، اساسنامه، گواهی سهامداران و گواهی مدیران (لیستی که سهامداران و مدیران شرکت را نشان میدهد) و در صورت نیاز گواهی حسن انجام کار (Good Standing). اکنون شرکت آفشور شما رسمیت دارد. میتوانید از آن برای مقاصدی چون باز کردن حساب بانکی بینالمللی، تملک دارایی در خارج یا انعقاد قراردادهای خارجی استفاده کنید. به خاطر داشته باشید که شرکت آفشور نمیتواند در داخل امارات دفتر یا تأسیسات داشته باشد و برای فعالیت اقتصادی در داخل کشور باید از طریق ثبت یک شرکت مستقل در Mainland یا Free Zone اقدام کند.
مدت زمان: فرآیند ثبت شرکت آفشور نسبتاً سریع است؛ به طور متوسط طی ۱ تا ۲ هفته قابل انجام است. در بسیاری موارد اگر مدارک کامل باشد، رجیستری راسالخیمه در عرض ۳ تا ۵ روز کاری شرکت را ثبت میکند. البته زمانی که صرف آمادهسازی و پست مدارک (در صورت نیاز به امضا از راه دور) میشود را نیز باید در نظر گرفت.
سوالات پرتکرار (FAQ) متقاضیان ثبت شرکت در امارات
در این بخش به پرتکرارترین پرسشهایی که برای متقاضیان ثبت شرکت و اخذ اقامت در امارات مطرح میشود پاسخ میدهیم:
-
آیا داشتن شریک/کفیل اماراتی در شرکت الزامی است؟
خیر، در بسیاری از موارد نیازی به شریک محلی نیست. در مناطق آزاد مالکیت ۱۰۰٪ خارجی کاملاً مجاز بوده و اساساً قانون کفیل وجود ندارد. در سرزمین اصلی نیز طبق قانون جدید، اکثر فعالیتهای تجاری و صنعتی بدون نیاز به شریک اماراتی قابل ثبت هستند. فقط در برخی زمینههای خاص (مانند فعالیتهای استراتژیک در حوزه نفت و گاز، پدافند یا شرکتهای پخش و دفاتر نمایندگی) ممکن است همچنان حضور یک شریک یا نماینده اماراتی الزامی باشد که در آن حالت میتوان از توافقات Nominee برای حفظ کنترل شرکت استفاده کرد. -
مدت زمان انجام پروسه ثبت شرکت چقدر است؟
بسته به نوع شرکت متفاوت است. ثبت شرکت در یک فریزون معمولاً بسیار سریعتر انجام میشود و در مواردی طی ۱ هفته هم مجوز صادر شده است. در حالت معمول، از شروع فرآیند تا دریافت مجوز نهایی شرکت ۲ تا ۴ هفته زمان میبرد. برای Mainland (سرزمین اصلی) به دلیل مراحل بیشتر تأییدیه از ادارات دولتی، معمولاً زمان نزدیک به ۳-۴ هفته نیاز است، در حالی که برخی مناطق آزاد دبی این مدت را به حدود ۱ هفته کاهش دادهاند. در کل اگر مدارک کامل باشد و مشکلی در نام پیشنهادی یا تأیید امنیتی افراد نباشد، طی کمتر از یک ماه شرکت شما ثبت خواهد شد. -
آیا داشتن دفتر فیزیکی برای شرکت الزامیست؟
بستگی به نوع شرکت دارد. برای شرکتهای Mainland بله – ارائه قرارداد اجاره دفتر یا فروشگاه الزامی است و بدون آدرس فیزیکی، مجوز صادر نمیشود. حداقل یک دفتر کوچک (مثلاً در دبی ۱۰ متر مربع) لازم است. اما در بسیاری از مناطق آزاد میتوان بدون دفتر فیزیکی سنتی و با اجاره یک دفتر مجازی یا میز کار اشتراکی شرکت را ثبت کرد. این فضاهای اداری انعطافپذیر هزینه کمتری دارند و مورد پذیرش فریزونها هستند. البته اگر ماهیت کسبوکار شما نیاز به فضای ذخیرهسازی یا تولید داشته باشد (مثلاً شرکت صنعتی)، حتی در فریزون نیز باید انبار یا کارگاه تهیه کنید. -
آیا پس از ثبت شرکت امکان افتتاح حساب بانکی در امارات وجود دارد؟
بله، پس از ثبت شرکت شما میتوانید در بانکهای امارات حساب بانکی شرکتی افتتاح کنید. بانکهای متعددی در امارات (اعم از محلی و بینالمللی) به شرکتهای تازهتأسیس خدمات ارائه میدهند. برای این کار باید مدارک شرکت (مجوز، اساسنامه، گواهی ثبت)، مدارک هویتی مدیران و سهامداران عمده و اطلاعاتی درباره فعالیت و گردش مالی مورد انتظار را به بانک ارائه دهید. روند بررسی و احراز هویت در بانک ممکن است چند هفته طول بکشد. توجه داشته باشید که هر بانک سیاست ریسک خودش را دارد؛ برخی بانکها روی ملیت یا سابقه سهامداران حساسیت بیشتری دارند. به طور کلی اگر فعالیت شرکت شفاف باشد و سرمایه اولیه کافی نشان داده شود، افتتاح حساب امکانپذیر است. در صورت مواجهه با عدم پذیرش یک بانک، میتوان به بانک دیگری مراجعه کرد یا از مشاوران متخصص جهت معرفی بانکهای مناسب کمک گرفت. (برای ایرانیان این روند دشوارتر است که در بخشهای بعد توضیح داده شده است.) -
چه میزان مالیات به شرکتهای امارات تعلق میگیرد؟
امارات به داشتن نظام مالیاتی بسیار ملایم مشهور است. مالیات بر درآمد شرکت طبق قانون جدید از ژوئن ۲۰۲۳ به میزان ۹٪ برای سود خالص بالاتر از۳۷۵٬۰۰۰درهم اعمال میشود. سود کمتر از این میزان مشمول مالیات صفر است. این نرخ برای همه شرکتهای Mainland صادق است. شرکتهای مستقر در مناطق آزاد در صورتی که شروط فعالیت واجد شرایط را رعایت کنند (یعنی فقط در خارج از امارات یا داخل فریزون خود فعالیت کنند)، همچنان از پرداخت همین مالیات ۹٪ معافاند و نرخ صفر برای آنها ادامه دارد. از سوی دیگر مالیات بر ارزش افزوده (VAT) به میزان ۵٪ در امارات برقرار است که بر بیشتر کالاها و خدمات داخلی اعمال میشود. شرکتها پس از ثبت، در صورت فراتر رفتن فروش سالانهشان از حد نصاب (حدود ۳۷۵٬۰۰۰ درهم)، باید برای مالیات بر ارزش افزوده ثبتنام کرده و ۵٪ VAT را از مشتریان خود اخذ و به دولت پرداخت کنند. هیچگونه مالیات بر درآمد شخصی، مالیات بر حقوق یا سود سهام در امارات وجود ندارد، بنابراین سودی که صاحبان شرکت به عنوان دیVIDند (سود سهام) دریافت میکنند مشمول مالیات اضافی نمیشود. به علاوه، ارسال سود و سرمایه به خارج کاملاً آزاد بوده و مالیاتی بابت خروج سرمایه اخذ نمیگردد. -
آیا با ثبت شرکت در امارات میتوان اقامت دائم یا تابعیت امارات را گرفت؟
خیر. ثبت شرکت صرفاً به دریافت ویزای اقامت موقت قابلتمدید منجر میشود و هیچ ارتباط مستقیمی با تابعیت یا پاسپورت اماراتی ندارد. ویزای اقامت سرمایهگذاری که از طریق شرکت اعطا میشود معمولاً ۲ یا ۳ ساله است و تا زمانی که شرکت فعال باشد و شرایط لازم را داشته باشید قابل تمدید مکرر خواهد بود. برای اخذ تابعیت امارات مسیرهای بسیار محدود و دشواری وجود دارد که ارتباطی به ثبت شرکت ندارند (مثلاً از طریق احراز شرایط خاص و حکم حکومتی). همچنین چیزی به نام “اقامت دائم” به شکل گرینکارت در امارات تعریف نشده است، اما افراد میتوانند با تمدید متوالی ویزای خود عملاً طولانیمدت در امارات زندگی و کار کنند. اخیراً امارات ویزای طلایی ۱۰ ساله نیز به سرمایهگذاران بزرگ (با سرمایه حداقل ۱۰ میلیون درهم) اعطا میکند، ولی این برنامه متفاوت از ثبت شرکت استاندارد است و برای اکثریت سرمایهگذاران خارجی، همان اقامتهای ۲-۳ ساله معمول خواهد بود. -
حداقل سرمایه لازم برای ثبت شرکت چقدر است؟
بسیاری از مناطق آزاد و همچنین قانون جدید شرکتهای تجاری امارات حداقل سرمایه اسمی مشخصی را تعیین نکردهاند یا رقم بسیار پایینی مقرر کردهاند (برای مثال در دبی حداقل سرمایه برای LLC میتواند حتی۱٬۰۰۰درهم اعلام شود). در عمل، نیازی به واریز سرمایه به حساب بانکی یا بلوکه کردن آن وجود ندارد (جز در موارد خاص مثل برخی مجوزهای مالی). تنها کافیست در مدارک ثبت، سرمایه تعهدشده شرکت را ذکر کنید. البته منطقی است که سرمایه اعلامی با نوع فعالیت تناسب داشته باشد؛ مثلاً برای یک شرکت مشاوره ممکن است سرمایه ۵۰٫۰۰۰ درهم عدد معمولی باشد در حالی که یک شرکت بازرگانی ممکن است سرمایهای بالاتر اعلام کند. در هر صورت، جز در صدور برخی ویزاهای سرمایهگذاری خاص، میزان سرمایه تاثیری در اعطای مجوز یا ویزا ندارد و بیشتر جنبه تشریفاتی ثبت دارد. -
آیا میتوانم بدون حضور در امارات شرکت خود را ثبت کنم؟
بله، این امکان وجود دارد. بسیاری از مناطق آزاد خدمات ثبت شرکت از راه دور را ارائه میدهند. شما میتوانید با اعطای وکالتنامه رسمی به مشاوران یا نمایندگان حقوقی، مراحل اداری را بدون حضور فیزیکی انجام دهید. مدارک موردنیاز را میتوان اسکن و ارسال کرد و اصل مدارک را نیز از طریق پیکهای بینالمللی ارسال نمود. برای امضای اسناد، برخی فریزونها اجازه امضای دیجیتال دارند؛ در غیر اینصورت امضاها را میتوان در نزدیکترین سفارت امارات گواهی کرده و ارسال نمود. تنها مرحلهای که حضور فرد را میطلبد، مراحل اخذ ویزای اقامت است (انجام آزمایش پزشکی و اثر انگشت) که آن هم پس از تأسیس شرکت و صدور مجوز انجام میشود. بنابراین در مجموع، ثبت شرکت بدون حضور اولیه متقاضی در امارات کاملاً عملی است و بسیاری از کارآفرینان از این روش بهره میبرند.
شرایط دریافت اقامت از طریق ثبت شرکت
یکی از جذابیتهای ثبت شرکت در امارات، امکان اخذ اقامت موقت امارات (ویزای بلندمدت) برای صاحبان کسبوکار و خانواده آنهاست. شرایط و نکات مهم در این زمینه عبارتند از:
-
نوع ویزای اعطایی: پس از ثبت شرکت، برای یکی از سهامداران یا مدیران شرکت یک ویزای اقامت سرمایهگذاری/شراکت صادر میشود که معمولاً ۲ ساله (برای اکثر فریزونها) یا ۳ ساله (در برخی مناطق مانند دبی Mainland) است. این ویزا قابل تمدید مکرر است تا زمانی که شرکت شما فعال و مجوزش معتبر باشد. ویزای مذکور به شما اجازه زندگی، کار و تردد آزادانه در امارات و همچنین افتتاح حساب بانکی شخصی، اجاره ملک و سایر امور اقامتی را میدهد.
-
شرایط تمدید: شرط اصلی حفظ اقامت از طریق شرکت، فعال نگاه داشتن شرکت است. به این معنا که باید هر ساله مجوز شرکت را تمدید کنید و جریمهها و بدهیهای دولتی نداشته باشید تا بتوانید ویزای خود را تمدید نمایید. در صورت انحلال شرکت یا عدم تمدید مجوز، اقامت شما نیز باطل میشود (پس از یک مهلت خروج مشخص). بنابراین متقاضیانی که قصد اقامت طولانی دارند باید به هزینههای نگهداری سالانه شرکت توجه داشته باشند.
-
مراحل اخذ ویزا پس از ثبت شرکت: پس از صدور مجوز شرکت، ابتدا برای شخص سرمایهگذار یک ویزای ورود (Entry Permit) درخواست میشود که معمولاً ظرف ۱۰ روز آماده میشود. با آن ویزا، فرد باید وارد امارات شود تا فرآیند تغییر وضعیت انجام گیرد (اگر از قبل داخل کشور نباشد). سپس آزمایشهای پزشکی (چکاپ ساده و آزمایش خون برای بیماریهای مسری) و انگشتنگاری انجام میشود. پس از صدور نتیجه سلامت و کارت شناسایی امارات (Emirates ID)، مهر اقامت در پاسپورت زده میشود و اقامت به طور رسمی آغاز میگردد. تمام این مراحل 2 تا 3 هفته زمان میبرد. هزینههای اداری مربوط به ویزا (شامل تغییر وضعیت، تست پزشکی، ID و …) مجموعاً حدود
۳٬۰۰۰تا۴٬۰۰۰درهم برای هر نفر است که توسط متقاضی پرداخت میشود. -
امکان اسپانسر کردن خانواده: دارنده ویزای سرمایهگذاری شرکت میتواند اعضای خانواده درجه یک خود را نیز تحت کفالت بگیرد. همسر و فرزندان زیر ۱۸ سال به راحتی واجد شرایط دریافت ویزای الحاقی (وابسته) هستند. برای فرزندان پسر بالای ۱۸ و دختران بالای ۱۸ مجرد شرایط سختگیرانهتری وجود دارد (مثلاً اثبات اشتغال به تحصیل برای پسران). همچنین طبق قوانین جدید، والدین خود را نیز میتوانید با اثبات تمکن مالی کفالت کنید. برای هر فرد وابسته، متقاضی باید سپرده ضمانت در اداره مهاجرت بگذارد (حدود
۳٬۰۰۰درهم برای هر نفر که پس از اتمام اقامت قابل بازپسگیری است) و یکسری مدارک اضافی مثل سند ازدواج یا تولد ترجمهشده ارائه دهد. هزینه صدور ویزای خانوادگی تقریباً مشابه ویزای خود متقاضی است (شامل تست پزشکی و ID و …). داشتن حداقل درآمد یا موجودی حساب بانکی برای کفالت خانواده لازم است (در مورد همسر و فرزندان معمولاً نشان دادن درآمد ماهانه بالای ۱۰٬۰۰۰ درهم کافی است). -
مزایای اقامت از طریق شرکت: شما به عنوان مقیم امارات از مزایای متعددی برخوردار خواهید شد؛ از جمله امکان افتتاح حسابهای بانکی بینالمللی، بهرهمندی از سیستم پیشرفته بانکی امارات، دریافت گواهینامه رانندگی اماراتی، اجاره یا خرید ملک (طبق قوانین هر امارت)، استفاده از خدمات بهداشتی و بیمههای درمانی و ثبتنام فرزندان در مدارس بینالمللی امارات. همچنین اعتبار پاسپورت شما برای سفرهای بینالمللی بالاتر میرود زیرا ویزای اقامت امارات یک اقامت معتبر محسوب میشود.
-
محدودیتها: همانطور که در بخش FAQ اشاره شد، این نوع اقامت دائم نیست ولی تا هر زمان که شرکت پابرجاست تمدیدپذیر است. غیبت بیش از ۶ ماه متوالی از امارات میتواند موجب ابطال اقامت شود؛ لذا دارندگان ویزا باید حداقل هر شش ماه یکبار وارد امارات شوند. همچنین اقامت از طریق شرکت در صورت عدم رعایت قوانین (مثلاً فعالیت غیرمجاز شرکت یا ارتکاب جرم توسط فرد) قابل لغو است.
در مجموع، دریافت اقامت امارات از طریق ثبت شرکت یکی از راههای اصلی مهاجرت کاری/سرمایهگذاری به این کشور است که امنیت و فرصتهای بسیاری برای متقاضی و خانوادهاش فراهم میکند، هر چند با هزینهها و مسئولیتهای اداره یک کسبوکار همراه است.
نکات مهم حقوقی، مالیاتی و بانکی در ثبت شرکت امارات
راهاندازی کسبوکار در امارات علیرغم سهولت نسبی، مستلزم آگاهی از مقررات حقوقی و مالی و رعایت آنهاست. برخی نکات مهم که متقاضیان باید مد نظر قرار دهند عبارتند از:
-
الزام به تمدید مجوز و رعایت قوانین: مجوز شرکت در امارات معمولاً یکساله است و هر سال باید تمدید شود (به جز مواردی مثل برخی مجوزهای ۳ ساله در مناطق آزاد جدید). عدم تمدید به موقع، جریمههای دیرکرد به دنبال دارد و در صورت تداوم، ممکن است شرکت شما تعلیق یا ابطال شود. پس از ثبت شرکت، حتماً تاریخ سالیانه تمدید را یادداشت کنید و از چند هفته قبل فرآیند تمدید (از جمله تمدید اجاره دفتر و پرداخت هزینههای دولتی) را آغاز نمایید. همچنین تغییرات شرکت (مثل تغییر آدرس، افزودن یا خروج سهامدار، تغییر مدیر) باید طبق ضوابط ثبت و به اطلاع مقامات برسد. رعایت قانون کار در استخدام پرسنل، گرفتن مجوزهای تکمیلی برای فعالیتهای خاص (مثلاً اخذ مجوز بهداشت برای کسبوکارهای غذایی) و پایبندی به مقررات تبلیغاتی و تجاری از دیگر الزامات است.
-
مسائل مالیاتی و دفترداری: هرچند امارات به داشتن مالیات اندک مشهور است، اما شرکتها موظف به ثبت و نگهداری صورتهای مالی خود هستند. با اجرای مالیات بر درآمد شرکتها (CT) از سال ۲۰۲۳، همه شرکتهای فعال (اعم از Mainland یا Free Zone) که مشمول این مالیات میشوند باید اظهارنامه سالانه مالیاتی تسلیم کنند و دفاتر حسابداری منظم داشته باشند. حتی شرکتهایی که مشمول ۰٪ هستند نیز لازم است عدم تجاوز از آستانه معافیت را اعلام کنند. علاوه بر این، در صورت ثبت نام در نظام مالیات بر ارزش افزوده (VAT)، باید هر سهماه یکبار گزارش VAT تهیه و ارسال شود و مالیات اخذ شده را پرداخت نمایند. عدم رعایت تکالیف مالیاتی جرائم سنگینی دارد. توصیه میشود از ابتدای فعالیت یک حسابدار یا مشاور مالیاتی جهت تنظیم امور مالی به کار گیرید.
-
مقررات جدید Substance و گزارشدهی: امارات در راستای استانداردهای بینالمللی، قوانین مقررات حضور اقتصادی واقعی (ESR) و گزارشدهی مالی مبتنی بر کشور (CbCR) را اعمال کرده است. طبق ESR، برخی شرکتها که فعالیتهای معینی (مانند خدمات headquarters، شرکتهای holding، حملونقل دریایی و …) دارند باید نشان دهند حضور و فعالیت اقتصادی واقعی در امارات دارند (مثلاً نسبت به فعالیتشان کارمند و هزینه کافی در امارات صرف کردهاند) و گزارش سالانه ESR ارائه دهند. همچنین اگر گروه شرکتی شما به قدری بزرگ باشد که مشمول CbCR گردد (احتمالاً برای شرکتهای کوچک صدق نمیکند)، باید گزارشات لازم را ارائه کنید. آشنایی با این مقررات و تطبیق با آنها برای جلوگیری از جریمه ضروری است.
-
*انتقال ارز و سود: امارات هیچ محدودیتی در انتقال ارز خارجی قائل نیست و شما میتوانید سود کسبوکار خود را آزادانه به کشور خود یا هر کشور دیگری منتقل کنید. سیستم بانکی امارات به دلار و سایر ارزهای رایج جهانی دسترسی کامل دارد. تنها نکته مهم رعایت مقررات مبارزه با پولشویی است؛ هر نقلوانتقال عمده (مثلاً بیش از ۵۰۰۰ دلار) ممکن است مورد سوال قرار گیرد و نیاز به ارائه منشاء وجه داشته باشد. لذا بهتر است یک حساب بانکی شرکتی مرتباً استفادهشده و شفاف داشته باشید و از انتقالات نقدی غیرمتعارف پرهیز کنید.
-
افتتاح حساب بانکی شرکتی: همانطور که اشاره شد، پس از ثبت شرکت باید برای افتتاح حساب بانکی اقدام کنید. هر بانک فرآیند بررسی مشتری خود را دارد. آنها معمولاً یک جلسه یا تماس مصاحبه با مدیر شرکت ترتیب میدهند و در مورد نوع کسبوکار، میزان گردش مالی مورد انتظار، کشورهای طرف تجارت و منابع سرمایه سوال میکنند. برای افزایش شانس موفقیت در افتتاح حساب: از ابتدا طرح کسبوکار مکتوب و تخمینی از گردش مالی سالانه آماده کنید و به افسر بانک ارائه دهید؛ تمامی مدارک شرکتی و هویتی را بهروز و منظم تحویل دهید؛ نشان دهید که در امارات حضور فعال خواهید داشت (مثلاً داشتن آدرس دفتر معتبر، شماره تلفن ثابت، وبسایت شرکت). برخی بانکها ممکن است از شما سپرده اولیه نسبتاً بالا (مثلاً ۵۰هزار تا ۱۰۰هزار درهم) بخواهند تا حساب را فعال کنند. این مبلغ بلوکه نمیشود اما تا مدتی باید در حساب بماند. همچنین اگر با یک بانک بینالمللی که در امارات شعبه دارد (مثل HSBC، Standard Chartered) کار میکنید، سابقه حساب شخصی خود در آن بانک را میتوانید ارائه دهید که اطمینان بیشتری ایجاد کند.
-
نکات مرتبط با ایرانیان در سیستم بانکی: (جزئیات بیشتر در بخش بعدی آمده است) اما به طور خلاصه، بانکهای امارات تابع مقررات بینالمللی هستند و با وجود روابط خوب اقتصادی ایران و امارات، همچنان در قبال مشتریان با تابعیت کشورهای تحت تحریم محتاطتر عمل میکنند. ممکن است فرآیند Due Diligence یا بررسی پیشینه برای یک صاحب کسبوکار ایرانی طولانیتر شود یا برخی بانکها به طور کلی از افتتاح حساب برای افراد با پاسپورت ایرانی خودداری کنند. راهکارهایی مثل معرفی همزمان یک مدیر یا سهامدار دوم با تابعیت غیرایرانی، یا ارائه مدارک قویتر (مانند سابقه فعالیت در خارج از ایران، داشتن اقامت کشور ثالث) میتواند تا حدی به رفع این موانع کمک کند. به هر حال شفافیت و صداقت در ارائه اطلاعات به بانک بسیار مهم است؛ هرگونه تناقض یا تلاش برای پنهان کردن ارتباط با ایران میتواند نتیجه معکوس دهد.
-
حمایتهای قانونی از سرمایهگذاران خارجی: سیستم حقوقی امارات توجه ویژهای به جلب سرمایه خارجی دارد. در صورت بروز اختلاف میان شرکا یا میان شرکت و مشتریان/تامینکنندگان، محاکم و مراجع داوری متعددی در امارات وجود دارند (از دادگاههای تخصصی دبی گرفته تا مراکز داوری بینالمللی DIFC و ADGM) که میتوانند حلوفصل منصفانه را تضمین کنند. پیشنهاد میشود هنگام تأسیس شرکت، حتماً قرارداد بین شرکا (Shareholders Agreement) تنظیم شود تا حقوق و تکالیف همه به روشنی مشخص باشد. این قرارداد به ویژه در شرایطی که شریک محلی (اسمی یا واقعی) در Mainland دارید بسیار حیاتی است. همچنین استخدام یک مشاور حقوقی یا حسابدار رسمی اماراتی به صورت سالانه میتواند به شما در تطبیق با تغییرات قوانین و انجام صحیح تکالیف قانونی کمک کند.
الزام شریک محلی در Mainland و راهحلهای جایگزین
یکی از موضوعات مهم در گذشته برای ثبت شرکت در امارات، لزوم داشتن شریک محلی (کفیل) برای شرکتهای سرزمین اصلی بود. طبق قانون قدیم شرکتهای تجاری، یک تبعه امارات باید حداقل ۵۱٪ سهام شرکتهای بازرگانی Mainland را در اختیار میداشت، که این امر نگرانیهایی بابت از دست دادن کنترل برای سرمایهگذاران خارجی ایجاد میکرد. هرچند همانطور که بیان شد، قوانین مالکیت در سال ۲۰۲۱ اصلاح شدهاند و اکنون در بسیاری از رشتههای تجاری و صنعتی خارجیها میتوانند ۱۰۰٪ مالک شرکت خود باشند، اما هنوز در برخی زمینهها (مثلاً پخش فیلم و رسانه، چاپ و نشر، خدمات حملونقل عمومی، فروش سلاح و مهمات، و …) دولت شرط مشارکت طرف اماراتی را حفظ کرده است. همچنین شرکتهای مدنی (شراکتی بین متخصصین مانند پزشکان و وکلا) از ابتدا امکان ۱۰۰٪ خارجی داشتند ولی نیاز به یک نماینده خدمات محلی (Local Service Agent – LSA) برای امور اداری داشتند.
راهحل جایگزین در موارد نیاز به شریک محلی، استفاده از خدمات Nominee Sponsor است. در این روش، سرمایهگذار خارجی با یک شخص یا شرکت اماراتی توافق میکند که نام وی به عنوان شریک ۵۱٪ در مدارک ثبت ذکر شود، اما در عمل هیچ ادعایی بر سود و تصمیمات شرکت نداشته باشد. برای این منظور معمولاً سه سند تنظیم میشود: (۱) قرارداد واگذاری سهم که طی آن شریک اماراتی سهام خود را به سرمایهگذار خارجی یا شخص معرفیشده او وام میدهد یا تعهد میکند در ازای مبلغی ناچیز منتقل کند؛ (۲) وکالتنامه غیر قابل عزل که به سرمایهگذار خارجی حق اداره کامل شرکت و امضای اسناد به جای شریک اماراتی را میدهد؛ (۳) تعهدنامه مالی که در آن تصریح میشود شریک اماراتی حق دخالت در منافع شرکت را ندارد و سالانه مبلغ ثابتی (مثلاً X درهم) به عنوان حقالزحمه خدمات کفالت دریافت میکند. با این ترتیبات قانونی، ریسک دخالت یا ادعای مالکیت از سوی شریک اسمی به حداقل میرسد.
بسیاری از شرکتهای مشاوره کسبوکار در امارات این سرویس را ارائه میدهند و در واقع شما به جای یافتن یک فرد بومی، با یک شرکت واسط اماراتی قرارداد میبندید که وظیفه تأمین شریک Nominee را بر عهده دارد. این شرکتها معمولاً مورد اعتماد دولت بوده و افراد معتمد یا حتی برخی اعضای خاندان حاکم را به عنوان کفیل معرفی میکنند که خیال سرمایهگذار از هر جهت راحت باشد. هزینه استفاده از چنین خدماتی بسته به نوع فعالیت شرکت متفاوت است (برای فعالیتهای کمریسک از حدود سالانه ۱۰٬۰۰۰ درهم شروع میشود و برای فعالیتهای حساستر مبالغ بیشتری طلب میشود). در مقابل، مزیتش این است که شما بدون دغدغه میتوانید کسبوکار Mainland خود را راهاندازی کنید و در عین حال از مزایای آن (مانند دسترسی به بازار داخلی) بهرهمند شوید.
نکته دیگر استفاده از ساختار «شعبه شرکت خارجی» است. اگر شما در کشور خود شرکت ثبتشدهای داشته باشید، میتوانید به جای ثبت یک LLC جدید، یک شعبه (Branch) یا دفتر نمایندگی آن شرکت خارجی را در امارات ثبت کنید. شعبههای شرکت خارجی در امارات میتوانند ۱۰۰٪ متعلق به شرکت مادر باشند اما نیاز به انتصاب یک نماینده خدمات محلی دارند. دفتر نمایندگی اجازه فعالیت تجاری مستقیم ندارد (فقط تبلیغات و بازاریابی شرکت مادر را انجام میدهد) ولی شعبه کامل میتواند در حوزه تخصصی شرکت مادر فعالیت کسبدرآمد داشته باشد. این ساختار نیز یکی از راههای دور زدن الزام مشارکت محلی در گذشته بوده است. با این حال، پس از اصلاح قوانین، اکنون تأسیس یک LLC مستقل ۱۰۰٪ خارجی در اکثر زمینهها ممکن و شاید سادهتر از ایجاد شعبه باشد.
در مجموع، امروزه معضل کفیل تا حد زیادی حل شده و نباید مانع سرمایهگذاری شما شود. اگر حوزه بیزینس شما جزو موارد معدود نیازمند شریک اماراتی بود، میتوانید با بهرهگیری از خدمات مشاورهای و قراردادی، کنترل کامل شرکت خود را تضمین کنید و صرفاً به شریکی صوری بابت استفاده از نامش کارمزد دهید. همواره استفاده از مشاور حقوقی مجرب در تنظیم اینگونه قراردادها توصیه میشود.
تفاوتهای ثبت شرکت برای ایرانیها نسبت به سایر ملیتها
امارات متحده عربی همواره یکی از مقاصد اصلی تجار و سرمایهگذاران ایرانی بوده و هزاران شرکت متعلق به ایرانیان در این کشور فعال هستند. از نظر قوانین رسمی امارات، هیچ محدودیت تبعیضآمیزی برای ثبت شرکت توسط اتباع ایران وجود ندارد و مقررات برای همه ملیتها یکسان است. با این حال، به دلیل شرایط خاص سیاسی و تحریمهای بینالمللی، در عمل ایرانیان ممکن است با چالشها و تفاوتهایی در فرایند ثبت شرکت و پس از آن مواجه شوند:
-
بررسیهای امنیتی دقیقتر: صدور مجوز کسبوکار و بخصوص ویزای اقامت برای شهروندان برخی کشورهای خاص (از جمله ایران) منوط به استعلامهای امنیتی مضاعف است. این بدان معناست که ممکن است فرآیند تأیید پیشینه و سوابق متقاضی ایرانی زمان بیشتری ببرد یا مدارک بیشتری (مانند گواهی عدم سوءپیشینه از ایران) مطالبه شود. هرچند بسیاری از ایرانیان بدون مشکل این مراحل را طی میکنند، اما مواردی گزارش شده که درخواست ویزای اقامت برخی ایرانیان در مناطق آزاد خاصی رد شده یا به طول انجامیده است. برای کاهش این ریسک، توصیه میشود متقاضیان ایرانی سوابق شغلی روشن و مدارک مالی کافی ارائه دهند تا اعتماد مقامات جلب شود.
-
محدودیت در برخی زمینههای تجاری: طبق مصوبات دولت امارات، اتباع کشورهایی که مشمول تحریمهای سازمان ملل هستند در برخی حوزههای حساس تجاری ممکن است با محدودیت مواجه شوند. برای مثال، احتمال دارد درخواست تأسیس شرکت توسط یک ایرانی در حوزههایی مثل صنایع نظامی، فناوریهای دوگانه یا انرژی اتمی پذیرفته نشود. هرچند این موارد بسیار خاص هستند و عموماً ایرانیها در زمینههای بازرگانی، خدماتی، ساختمانی و … بدون مانع شرکت ثبت میکنند. بر اساس اخبار، در سالهای اخیر ایجاد شعبه برخی شرکتها توسط ایرانیان محدود شده است؛ اما ثبت شرکتهای مستقل (LLC یا Free Zone) همچنان مجاز است.
-
چالشهای افتتاح حساب بانکی: بزرگترین مشکل عملی ایرانیان در امارات، افتتاح حساب بانکی چه شخصی و چه شرکتی است. بسیاری از بانکهای امارات به دلیل مراودات بینالمللی خود، نسبت به مشتریان ایرانی محتاطند تا ناخواسته دچار جریمههای ثانویه نشوند. در نتیجه برخی بانکها صراحتاً از پذیرش شرکتهایی که سهامداران ایرانی دارند خودداری میکنند یا شرط حضور یک شریک غیرایرانی را مطرح میکنند. حتی بانکهایی که حساب برای ایرانیان باز میکنند ممکن است خدمات محدودی ارائه دهند (مثلاً کارت اعتباری بینالمللی ندهند) یا تراکنشهای مرتبط با ایران را منع کنند. این وضعیت باعث شده عدهای از ایرانیان، برای سهولت کار، یا شریکی با پاسپورت غیرایرانی به ساختار شرکت اضافه کنند یا از بانکهای آزاد مناطق آزاد (Offshore Banks) استفاده کنند. به هر روی، حل این موضوع نیاز به صبوری و مذاکره با چندین بانک دارد. خوشبختانه هنوز بانکهایی در امارات هستند که با رعایت مقررات FATF، به ایرانیان خدمات بانکی ارائه میدهند، به ویژه اگر بتوانید ثابت کنید پول و تجارت شما ارتباطی با داخل ایران ندارد (مثلاً منابع مالی از یک کشور ثالث میآید).
-
نقل و انتقالات مالی بین ایران و امارات: با وجود روابط تجاری گسترده دو کشور، انتقال مستقیم پول بین سیستم بانکی ایران و امارات دشوار است. شرکتهای ایرانی برای تأمین سرمایه شرکت اماراتی خود معمولاً از صرافیها و کارگزاران ارزی استفاده میکنند. این امر هزینه انتقال (کارمزد صراف) را بالا میبرد و زمانبر است. توصیه میشود برای سرمایهگذاری در امارات، منابع مالی خود را قبلاً به یک حساب شخصی خارج از ایران منتقل کنید و سپس به حساب شرکت واریز نمایید تا ردی از انتقال مستقیم از ایران نباشد. همچنین در تجارت، مراودات دلاری با ایران بسیار پیچیده است؛ اغلب معاملات از طریق درهم یا ارزهای دیگر و توسط صرافیها تسویه میشود. این مسائل ارتباطی به ثبت شرکت ندارد ولی بر عملکرد عملی شرکتهای ایرانی در امارات موثر است.
-
تحریمها و تعاملات بینالمللی: شرکت ثبتشده در امارات که مالک/مدیر ایرانی دارد یک شرکت اماراتی محسوب میشود و از نظر تئوری تحریمی متوجه آن نیست. امارات جزو معدود کشورهایی است که با وجود تحریمهای آمریکا، تجارت فعالی با ایران دارد و ثبت شرکت توسط ایرانیان را نیز منع نکرده است. اما در عمل، اگر شرکت شما قصد تعامل با بازارهای غربی را داشته باشد، ممکن است سابقه ایرانی مدیران باعث حساسیت شرکای خارجی شود. برای کاهش این تاثیر، برخی کارآفرینان ایرانی شرکت اماراتی خود را با برندسازی مجزا و بدون تاکید بر هویت ایرانی مدیریت میکنند. شایان ذکر است که امارات در لیست خاکستری FATF قرار داشته و تلاش میکند با سختگیری در قوانین مالی، از این لیست خارج شود؛ بنابراین نسبت به هرگونه جریان مالی مشکوک (خصوصاً مرتبط با کشورهای تحت تحریم) بسیار حساس است. شفافیت مالی و عدم تلاش برای دور زدن قوانین بینالمللی، بهترین راه حفاظت از کسبوکار شما در امارات است.
-
مزیتها برای ایرانیان: در کنار چالشها، ایرانیان مزایای ویژهای نیز دارند. نزدیکی فرهنگی و جغرافیایی امارات به ایران و حضور گسترده جامعه ایرانی در دبی و سایر امارات، فضای کسبوکار آشنایی برای ما ایجاد کرده است. بسیاری از مشاغل مرتبط با ایران (مثل شرکتهای حملونقل کالا به ایران، ترانزیت، تامین مواد اولیه) به دلیل تحریمها دفاتر خود را در امارات فعال کرده و از آنجا نیازهای ایران را تامین میکنند. این خود فرصتهای کاری زیادی برای ایرانیان ایجاد نموده است. همچنین برخی مناطق آزاد (مثل RAKEZ در راسالخیمه) سیاستهای جذب سرمایه خاص برای ایرانیان دارند و سعی میکنند فرآیندها را برای ما تسهیل کنند. به طور کلی، امارات دروازه تنفس اقتصادی ایرانیان در سطح بینالمللی است و با کمی درایت میتوان علیرغم موانع، کسبوکار موفقی در آن بنا کرد.
جمعبندی: ثبت شرکت در امارات فرایندی نسبتاً شفاف و سریع دارد که با مطالعه و کسب دانش میتوان آن را با موفقیت طی کرد. امیدواریم این راهنما تصویری جامع از انواع ساختارهای شرکتی، مزایا و معایب هر کدام، هزینههای مورد نیاز، مراحل اداری، شرایط اقامت و دیگر نکات کلیدی را در اختیار شما قرار داده باشد. مجموعه اماریتو همراه شما در ثبت شرکت در امارات، دریافت اقامت و راهاندازی بیزینس است.